Skip links
thuc trang quan ly quy bao tri chung cu tai viet nam 1

6 vấn đề về quản lý rác thải tại chung cư và giải pháp

Quản lý rác thải là một vấn đề cấp bách trong xã hội hiện đại, đặc biệt là tại các khu đô thị đông dân cư như chung cư. Với dân số ngày càng tăng và nhu cầu tiêu dùng gia tăng, lượng rác thải sinh ra cũng tăng theo tỷ lệ tương ứng. Theo số liệu từ Tổng cục Môi trường, lượng rác thải sinh hoạt tại Việt Nam năm 2020 là khoảng 28,5 triệu tấn và dự kiến sẽ tăng lên 38 triệu tấn vào năm 2025.

Tại các khu chung cư, vấn đề quản lý rác thải trở nên phức tạp hơn do mật độ dân số cao và không gian sống chung gần nhau. Nếu không được xử lý đúng cách, rác thải có thể gây ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng đến sức khỏe cộng đồng và gây mất mỹ quan đô thị. Theo báo cáo của Bộ Tài nguyên và Môi trường, tại một số khu chung cư lớn, lượng rác thải sinh hoạt có thể lên tới hàng trăm tấn/ngày.

Chính vì vậy, quản lý rác thải tại chung cư là một thách thức lớn, đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, ban quản lý chung cư và cư dân. Việc xây dựng và thực thi các quy định, nâng cao ý thức cộng đồng, áp dụng công nghệ xử lý rác thải tiên tiến là những giải pháp cần thiết để giải quyết vấn đề này, góp phần xây dựng một môi trường sống xanh, sạch và bền vững tại các khu chung cư.

Phân loại rác thải tại nguồn theo quy định

Phân loại rác thải tại nguồn là một trong những yêu cầu quan trọng đối với công tác quản lý rác thải nói chung và tại các khu chung cư nói riêng. Theo quy định của Luật Bảo vệ Môi trường và các văn bản hướng dẫn thi hành, rác thải phải được phân loại thành các nhóm chính như sau:

phan loai rac thai tai nguon theo quy dinh

  • Rác thải sinh hoạt: Bao gồm rác thải từ các hoạt động sinh hoạt hàng ngày của cư dân, như rác thực phẩm, bao bì đóng gói, giấy vụn, vỏ hộp…
  • Rác thải nguy hại: Là những loại rác thải có chứa thành phần độc hại hoặc dễ gây nguy hiểm cho môi trường và sức khỏe con người như pin, acquy, bóng đèn huỳnh quang, thuốc thải…
  • Rác thải tái chế: Bao gồm những loại rác thải có thể được tái sử dụng hoặc tái chế như giấy, nhựa, kim loại, thủy tinh…
  • Rác thải xây dựng: Phát sinh từ các hoạt động xây dựng, sửa chữa như gạch vỡ, bê tông, cát đá…

Việc phân loại rác thải tại nguồn giúp tạo điều kiện thuận lợi cho các khâu xử lý tiếp theo như tái chế, đốt, chôn lấp… từ đó nâng cao hiệu quả quản lý, giảm thiểu tác động đến môi trường. Tuy nhiên, thực tế tại nhiều khu chung cư, việc phân loại rác thải còn gặp nhiều khó khăn do thiếu ý thức của cư dân và hệ thống thu gom chưa đồng bộ.

Quy định của pháp luật về quản lý rác thải chung cư

Pháp luật Việt Nam đã có những quy định cụ thể về quản lý rác thải nói chung và rác thải tại các khu chung cư nói riêng. Luật Bảo vệ Môi trường năm 2020 là văn bản pháp lý quan trọng nhất đề cập đến vấn đề này.

Theo Luật này, các chủ đầu tư xây dựng chung cư có trách nhiệm xây dựng hệ thống thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải tập trung phù hợp với quy hoạch. Các hộ gia đình, cá nhân sinh sống trong chung cư phải có trách nhiệm phân loại rác thải tại nguồn và đóng phí vệ sinh môi trường theo quy định.

Ngoài ra, Nghị định 08/2022/NĐ-CP quy định chi tiết về quản lý chất thải rắn sinh hoạt cũng đưa ra những quy chuẩn kỹ thuật về thiết kế, xây dựng các khu nhà ở tập trung như chung cư cần tuân thủ về lưu trữ, xử lý chất thải rắn.

Tiêu chuẩn hệ thống thu gom rác trong nhà chung cư được quy định cụ thể tại QCVN 04:2021/BXD Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về Nhà chung cư như sau:

(1) Nhà chung cư và nhà chung cư hỗn hợp phải có hệ thống thu gom rác đảm bảo các quy định về an toàn cháy nổ, vệ sinh môi trường.

(2) Hệ thống thu gom rác bên trong nhà chung cư và nhà chung cư hỗn hợp được phép bố trí theo đường ống đổ rác hoặc phòng thu gom rác đặt tại từng tầng. Hệ thống này phải đảm bảo thu gom toàn bộ rác thải phát sinh trong nhà với thời gian lưu giữ không quá 1 ngày.

(3) Hệ thống thu gom rác thải trong nhà theo đường ống phải đảm bảo các yêu cầu sau:

  • Cửa ống thu rác phải được bố trí tại buồng thu rác đặt ở từng tầng. Buồng thu rác phải là một không gian khép kín, được thông gió tự nhiên hoặc cưỡng bức, không gây lây lan mùi ra các khu vực xung quanh;
  • Lối vào buồng thu rác ở mỗi tầng phải đi qua khoang đệm chống cháy. Buồng thu rác và khoang đệm chống cháy phải được bố trí hệ thống báo cháy tự động hoặc chữa cháy tự động;
  • Tổ hợp đường ống, cửa của đường ống thu rác, tấm chắn, van, cửa buồng thu rác phải được chế tạo từ vật liệu chống ăn mòn, không cháy (xác định theo QCVN 06:2021/BXD). Tổ hợp này phải được cách âm khi bố trí sát phòng ngủ;

Trách nhiệm của Ban quản lý chung cư trong quản lý rác thải

Ban quản lý chung cư đóng vai trò quan trọng trong việc quản lý rác thải tại khu chung cư. Theo quy định của Luật Nhà ở và các văn bản hướng dẫn, Ban quản lý chung cư có những trách nhiệm chính sau:

trach nhiem cua ban quan ly chung cu trong quan ly rac thai

  • Lập kế hoạch, tổ chức thực hiện công tác thu gom, vận chuyển và xử lý rác thải sinh hoạt trong khu chung cư.
  • Phối hợp với đơn vị cung cấp dịch vụ môi trường để triển khai công tác thu gom, vận chuyển rác thải đảm bảo đúng quy định.
  • Tuyên truyền, hướng dẫn và giám sát việc phân loại rác thải tại nguồn của các hộ dân trong chung cư.
  • Xây dựng nội quy, quy định về quản lý rác thải phù hợp với đặc điểm của chung cư và theo đúng quy định của pháp luật.
  • Giải quyết các vấn đề phát sinh liên quan đến rác thải, tiếp nhận và xử lý khiếu nại, tố cáo của cư dân.
  • Lựa chọn địa điểm lưu giữ rác thải tạm thời trong khu chung cư đảm bảo các yêu cầu vệ sinh môi trường.
  • Thường xuyên kiểm tra, giám sát công tác quản lý rác thải tại chung cư, kịp thời phát hiện và xử lý các vấn đề phát sinh.

Để thực hiện tốt những trách nhiệm này, Ban quản lý cần được trang bị kiến thức, kỹ năng quản lý chuyên nghiệp, phối hợp chặt chẽ với cơ quan quản lý nhà nước và có sự hỗ trợ của cư dân trong khu chung cư.

Thực trạng quản lý rác thải tại các chung cư hiện nay

Công tác quản lý rác thải tại các chung cư hiện nay vẫn đang gặp nhiều khó khăn và thách thức. Theo số liệu của Tổng cục Môi trường (2022), lượng rác thải sinh hoạt tại các khu chung cư, nhà cao tầng chiếm khoảng 30% tổng lượng rác thải sinh hoạt đô thị cả nước.

Nhiều chung cư chưa có hệ thống thu gom, phân loại rác thải hợp lý, gây ra tình trạng ùn tắc và ô nhiễm môi trường nghiêm trọng. Theo khảo sát của Hiệp hội Bất động sản TP.HCM, chỉ có khoảng 20% các chung cư tại đây thực hiện phân loại rác thải tại nguồn.

Bên cạnh đó, việc thực thi các quy định về quản lý rác thải tại chung cư còn nhiều bất cập. Ý thức của một bộ phận cư dân chưa cao, thường xuyên vi phạm các nội quy như vứt rác không đúng nơi quy định, không phân loại rác… Nhiều Ban quản lý chung cư thiếu năng lực, kinh nghiệm trong công tác quản lý môi trường.

Theo số liệu của Sở Tài nguyên và Môi trường Hà Nội (2021), gần 40% các chung cư tại Hà Nội không có hợp đồng thu gom, vận chuyển rác thải đáp ứng yêu cầu. Nhiều chung cư phải tự xử lý rác thải bằng cách đốt hoặc chôn lấp tạm thời, gây ô nhiễm không khí và nguy cơ ô nhiễm nguồn nước.

Với thực trạng trên, việc nâng cao nhận thức, thực thi nghiêm các quy định pháp luật, đầu tư cơ sở hạ tầng phù hợp là những giải pháp cấp bách để giải quyết vấn nạn rác thải tại các chung cư hiện nay.

6 vấn đề trong việc quản lý rác thải chung cư

Quản lý rác thải tại các khu chung cư đang đối mặt với nhiều thách thức khó khăn, cần có những giải pháp đồng bộ để vượt qua:

nhung thach thuc trong viec quan ly rac thai chung cu

Khó khăn trong phân loại rác tại nguồn

Nhiều cư dân chưa có ý thức phân loại rác đúng cách do thiếu kiến thức và thói quen, dẫn đến việc phân loại không triệt để, gây khó khăn cho công tác xử lý sau này.

Thiếu hệ thống thu gom, vận chuyển rác thải phù hợp

Một số chung cư chưa được thiết kế, bố trí hợp lý hệ thống thu gom rác, hoặc chưa có đơn vị dịch vụ thu gom chuyên nghiệp, khiến việc thu gom khó khăn, gây ô nhiễm môi trường.

Trách nhiệm của ban quản lý chung cư chưa rõ ràng

Tình trạng thiếu quy chế, quy định rõ ràng về trách nhiệm của ban quản lý dẫn đến việc quản lý rác thải chưa chặt chẽ, thiếu giám sát.

Ngân sách hạn hẹp

Nhiều chung cư gặp khó khăn về ngân sách để đầu tư hệ thống thu gom, xử lý rác thải hiện đại, phải dựa vào phí dịch vụ của cư dân nên chưa đáp ứng được nhu cầu quản lý.

Thiếu không gian lưu trữ rác thải tạm thời

Khu chung cư thường thiếu khu vực lưu trữ rác thải tạm thời đảm bảo quy chuẩn kỹ thuật, dẫn đến nguy cơ ô nhiễm môi trường.

Khó khăn trong xử lý chất thải nguy hại

Các loại chất thải nguy hại trong sinh hoạt gia đình như pin, bóng đèn… nếu không được phân loại, xử lý đúng cách có thể gây hậu quả nghiêm trọng.

Với những thách thức trên, cần có sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý nhà nước, ban quản lý chung cư và cộng đồng cư dân để tìm ra giải pháp phù hợp.

Giải pháp nâng cao hiệu quả quản lý rác thải chung cư

Để nâng cao hiệu quả quản lý rác thải tại các khu chung cư, cần có những giải pháp đồng bộ từ các cấp, các ngành và sự tham gia tích cực của cộng đồng cư dân:

giai phap nang cao hieu qua quan ly rac thai chung cu

Hoàn thiện hệ thống pháp lý và cơ chế chính sách

Cần thiết phải có các văn bản pháp luật cụ thể hướng dẫn việc quản lý rác thải tại chung cư, quy định rõ trách nhiệm của các bên liên quan. Đồng thời, cần có cơ chế chính sách khuyến khích, hỗ trợ các chủ đầu tư, ban quản lý chung cư đầu tư công nghệ, thiết bị xử lý rác thải hiện đại.

Đầu tư cơ sở hạ tầng thu gom, xử lý rác thải

Các chung cư cần được trang bị hệ thống thu gom rác thải hiện đại, có khu vực lưu trữ tạm thời đảm bảo tiêu chuẩn vệ sinh. Cần đầu tư xây dựng các nhà máy xử lý rác thải chuyên dụng phục vụ các khu chung cư tập trung.

Nâng cao nhận thức cộng đồng

Tăng cường công tác tuyên truyền, giáo dục nâng cao ý thức của cư dân về tầm quan trọng của việc phân loại rác thải tại nguồn và thực hiện các quy định về quản lý rác thải. Xây dựng văn hóa, thói quen tốt trong cộng đồng cư dân chung cư.

Tăng cường vai trò của ban quản lý chung cư

Xây dựng đội ngũ ban quản lý chuyên nghiệp, có năng lực quản lý môi trường. Ban quản lý cần đưa ra các quy định cụ thể, xây dựng cơ chế giám sát, xử lý vi phạm trong quản lý rác thải chung cư.

Áp dụng công nghệ xử lý rác thải hiện đại

Khuyến khích các chung cư ứng dụng công nghệ xử lý rác thải tiên tiến như máy ép rác, máy phân loại tự động, xử lý rác thải bằng phương pháp đốt hay phân hủy sinh học để giảm thiểu khối lượng rác thải.

Với sự vào cuộc quyết liệt của các cấp, các ngành và ý thức tích cực của người dân, vấn đề quản lý rác thải tại các chung cư sẽ từng bước được cải thiện, góp phần xây dựng môi trường sống xanh, sạch và bền vững.

Quản lý rác thải với Open City

qunr ly rac thai voi open city

Trong bối cảnh vấn đề quản lý rác thải tại các khu chung cư ngày càng trở nên bức xúc, hệ thống quản lý tòa nhà Open City đã ra đời như một giải pháp đột phá, hứa hẹn nâng cao hiệu quả quản lý rác thải tại các tòa nhà cao tầng. Hệ thống này có tích hợp tính năng quản lý rác thải hiện đại, giúp các ban quản lý chung cư kiểm soát chặt chẽ toàn bộ quy trình từ khâu phân loại đến thu gom và xử lý rác thải.

Với những tính năng thông minh và hiện đại, hệ thống quản lý tòa nhà Open City đang dần trở thành lựa chọn hàng đầu cho các chủ đầu tư và ban quản lý chung cư trong việc giải quyết vấn nạn rác thải một cách bền vững và hiệu quả.

Mục lục